Iedere organisatie kent het spanningsveld: de dagelijkse operatie moet doorgaan, terwijl er tegelijkertijd een grote veranderopgave speelt. Je kunt de winkel niet sluiten, maar wel verbouwen. Dit dilemma wordt vaak samengevat in de driedeling Run en Change en Transform.
- Run = de operatie: processen verbeteren, efficiëntie bewaken, de boel draaiend houden.
- Change = structurele aanpassingen die nieuwe waarde creëren: businessmodel vernieuwen, werkwijzen herontwerpen.
- Transform = jezelf opnieuw uitvinden: radicaal anders organiseren, een nieuw verdienmodel of zelfs een andere markt betreden.
In ons boek Hoe word ik een kreeft? schrijven we dat organisaties altijd meerdere van deze opgaven tegelijk hebben. Run, Change en Transform zijn geen losse trajecten die je netjes achter elkaar kunt plannen. Ze overlappen elkaar en vragen voortdurend om aandacht. Dat levert spanning op, en precies die spanning is herkenbaar voor vrijwel ieder managementteam.
Het spanningsveld tussen Run en Change: de winkel verbouwen terwijl hij open is
De metafoor van de winkel die verbouwd wordt terwijl klanten binnenlopen, is pijnlijk herkenbaar. Je team moet blijven leveren, maar ondertussen vragen nieuwe technologie, klantverwachtingen of wetgeving om verandering van onze standaard werkwijzen.
Dit spanningsveld tussen de run en change (of transform) kent drie uitdagingen:
- Beperkte middelen
Alles wat je in verandering (change of transform) investeert, gaat ten koste van de operatie (run). Het moet immers uit de lengte of uit de breedte komen. - Korte-termijnpijn
Wachttijden lopen op, marges staan onder druk, klanten ervaren frictie. De activiteiten in de operatie zijn nagenoeg altijd dringend of urgent, en krijgen daardoor snel voorrang ten opzichte van change uitdagingen. - De verleiding van uitstel
Als gevolg van de continue druk op de operatie, worden eveneens belangrijke change-uitdagingen keer op keer uitgesteld: “De veranderopgave komt nu even niet uit.” Maar de realiteit is: het komt nooit uit. Er is nooit een ideaal moment.
De kunst is om dit spanningsveld niet te ontkennen, maar te onderkennen en er vervolgens op te organiseren.
Run en Change in de praktijk: inzichten van Rini van Solingen
In verschillende afleveringen van onze podcast De Strategie van de Kreeft komt dit spanningsveld tussen run en change regelmatig terug. Zo ook in mijn gesprek met Rini van Solingen, hoogleraar aan de TU Delft en auteur van diverse boeken over agile en verandermanagement.
Rini stelt – in tegenstelling tot wat je vaak hoort – dat je run en change niet van elkaar moet scheiden, maar juist slim moet combineren:
Fragment uit mijn gesprek met Rini van Solingen: run en change combineren — de winkel verbouwen terwijl hij open is.
Zijn punt is duidelijk: een organisatie die de change wegzet in een apart project of een losse taskforce, loopt het risico dat de operatie stagneert én de verandering nooit echt op vruchtbare bodem landt. Pas als verandering integraal onderdeel wordt van de dagelijkse manier van werken, komt er duurzame beweging.
Leren én leveren tegelijk
In hetzelfde podcast gesprek benadrukt Rini dat leren en leveren nu eenmaal onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Hij haalt daarbij een krachtige vergelijking aan vanuit de Formule 1:
Fragment uit mijn gesprek met Rini van Solingen: waarom leren en leveren onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.
Zijn conclusie: de scheiding tussen run en change is een fundamenteel ineffectieve manier om te optimaliseren. Wendbare organisaties weten dat je pas leert door te leveren en dat je pas beter levert door te leren. Het is een verfrissende kijk op het feit dat we in het afgelopen decennium gepredikt hebben om baanbrekende change- (of transform)-activiteiten buitende grenzen van de eigen organisatie tot wasdom te laten komen. Waarbij het vervolgens spaak loopt bij de intergratie van het nieuwe (werkwijze, proces of dienst) in de bestaande omgeving.
Drie lessen om Run en Change (en Transform) te combineren
1. Omarm ongemak
Een kreeft voelt letterlijk wanneer zijn pantser te strak zit. Dat ongemak is het signaal dat groei nodig is. Ook in organisaties voel je dit: ontevreden klanten, medewerkers die tot hun schaamte bekennen liever geen klant te willen zijn van hun eigen organisatie of stagnerende commerciële resultaten.
Maak ongemak bespreekbaar. Niet wegmoffelen, maar erken juist dat dingen niet meer op de oude manier werken. Pas dan ontstaat veranderenergie. Deze kickstarter van verandering hebben we nodig om nut en noodzaak van de change-uitdagingen van het juiste belang te voorzien. Zodat bij iedereen indaalt dat we de digitale transformatie of het fundamenteel anders organiseren van primaire werkzaamheden niet keer op keer kunnen blijven uitstellen.
2. Maak ruimte voor verandering
Te vaak wordt de verandering “erbij gedaan”. We zijn altijd op zoek naar de quick fix. Een werkgroepje dat op donderdagmiddag tussen 15:00 en 16:30 nog even een onderdeel van de strategie uitwerkt. Maar echte verandering vraagt veel meer toewijding dan dat.
Richt een kernteam in dat zich kan focussen op de verandering, zonder volledig opgeslokt te worden door de operatie. Daarmee is duidelijk wie het aanspreekpunt is van de beoogde change-uitdaging. In ons boek Hoe word ik een kreeft? hebben we het ook wel over de Chief Change. Zorg er wel voor dat dit veranderteam dagelijks verbonden blijven met de run, maar voorkom dat ze verdrinken in de waan van de dag door hen voldoende tijd en middelen ter beschikking te stellen om de change van de grond te kunnen krijgen.
3. Communiceer eerlijk over de pijn én de opbrengst
Veranderen kost tijdelijk iets. Klanten merken het, aandeelhouders mopperen, medewerkers zijn onrustig. Je kunt dat niet mooier maken dan het is.
Vertel het eerlijke verhaal. Ja, de winkel is in verbouwing. Ja, dat voelt ongemakkelijk. Het eerlijke verhaal is dat de verbouwing altijd ten koste gaat van het bestaande. Daar hebben we zelfd spreekwoorden voor bedacht: het moet uit de lengte, of uit de breedte komen. Maar besef je dat de verbouwing een tijdelijke situatie is. En ook: deze transitie is nodig om sterker uit de wedstrijd te komen, net als de kreeft die een nog harder pantser ontwikkelt na zijn groeisprong.
Transform: durf jezelf opnieuw uit te vinden
Soms is change niet genoeg en moet je de stap naar transform maken. Dat is het meest ingrijpend: je organisatie opnieuw uitvinden en afscheid nemen van oude zekerheden. En moet je van buiten naar binnen redeneren wat de huidige marktsituatie en de doelgroep aan gewenste oplossingen vraagt. Denk aan klassieke voorbeelden zoals Netflix die van dvd-verhuur naar streaming van content ging, Of DSM dat van bulkchemie naar voeding transformeerde. Het zijn voorbeelden van organisaties die zowel het lef als het leiderschap lieten zien om een nieuwe sprong in hun ontwikkeling te maken. Voorbeelden die nu allemaal heel logisch lijken, maar destijds met ontzettend veel onzekerheid gepaard gingen.
Transform gaat altijd gepaard met onzekerheid en kwetsbaarheid. Maar alleen degene die durft te kannibaliseren, bouwt een toekomstbestendige organisatie. Zoals de kreeft zijn oude pantser opeet om sterker terug te komen.
Conclusie: Wendbaarheid als tweede natuur
Run, Change en Transform zijn geen losse keuzes, maar een driedeling die voortdurend in balans moet worden gebracht. De winkel móét open blijven, maar tegelijk moet hij ook van tijd tot tijd vernieuwen. En daar hebben we ons op te organiseren.
Wie leert om ongemak te omarmen, ruimte te maken voor verandering en eerlijk te communiceren over de offers die daar nu voor gebracht moeten worden én ook de toekomstige opbrengst, ontwikkelt wendbaarheid als tweede natuur.
Dat is precies waar het in mijn podcast gesprekken met veranderaars steeds weer op neerkomt. Zoals Rini van Solingen zegt: “Je kunt verandering niet parkeren. Het moet deel worden van je manier van werken. Pas dan ben je echt wendbaar.”
Yousri Mandour als inspirerende spreker over de balans tussen run en change boeken?
Wil je met jouw team(s) niet alleen de dagelijkse operatie draaiend houden, maar ook structureel bouwen aan de verandering die nodig is om morgen relevant te blijven?
👉 Raak geïnspireerd door mijn lezingen leiderschap bij verandering, keynotes over innovatie of workshops omgaan met verandering.
👉 Of ga met je team(s) meteen aan de slag met het vergroten van jullie veranderkracht.



